Pleidooi: versterk vroegtijdige preventie in zorgstandaarden
8 maart 2010
Organiseer de gezondheidszorg volgens het 'health district care model'. Binnen dit model bestaat de eerste lijn uit gezondheidscentra voor circa 10.000 mensen van waaruit huisartsenzorg, verloskundige zorg en thuiszorg wordt verleend. Daarnaast verzorgen deze centra ook preventie en gezondheidsbevordering. Dit is het organisatiemodel dat Jaap Koot, directeur van gezondheidsinstituut NIGZ, schetst in het recente redactioneel van het Tijdschrift voor Gezondheidswetenschappen TSG. Hij stelt onder andere voor dat daarom ook vroegtijdige preventie in de zorgstandaarden wordt opgenomen.
De eerste lijn is de plek waar gezondheidsrisico's onderkend worden; er kunnen in een vroeg stadium op maat gesneden gezondheidsbevorderende interventies aangeboden worden. Aanvullend op zorg en zorggerelateerde en geïndiceerde preventie worden vanuit de centra determinanten van gezondheid aangepakt. Denk aan zaken als laaggeletterdheid en slechte woonomgeving. Daarvoor wordt intensief samengewerkt met andere maatschappelijke sectoren, waardoor wordt doorgedrongen in de haarvaten van de samenleving.
Dit model sluit aan op het denken in het World Health Report 2008 Primary Health Care en het WHO-rapport van de commissie Marmot over sociale determinanten van gezondheid. Jaap Koot schetst op basis hiervan de volgende agenda voor een gezonder 2020:
- Trek preventie breder dan zorggerelateerde of beperkt geïndiceerde preventie door allianties tussen public health en de eerste lijn.
- Lobby voor duurzame financiering van preventie en gezondheidsbevordering.
- Werk samen met andere sectoren in coalities en verbind gezondheidsbevordering aan belangrijke maatschappelijke thema's.
- Heb aandacht voor empowerment zodat doelgroepen daadwerkelijk een bijdrage kunnen leveren aan public health activiteiten
- Verbeter de monitoring van public health systemen boven het niveau van het verzamelen van evidence van afzonderlijke interventies.
Verdere informatie/reactie: Jaap Koot jkoot@nigz.nl
Jaap Koot: Public Health 2.020. TSG 88, nr. 2 2010. p.41-42.
(202 kB)